به گزارش روابط عمومی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، دکتر محمد باغستانی، مدیرگروه و عضو هیأت علمی گروه هنر و تمدن اسلامی پژوهشکده اسلام تمدنی، در بخش چهارم گفتوگوی خود درباره «جلوههای دینستیزی در فرهنگ رسمی ایران در عصر پهلوی(۱۳۴۰ تا ۱۳۴۲)» به بررسی دیدگاهها و اعتراضهای فرهنگیان پرداخت.
وی با بیان اینکه فرهنگیان سومین گروه اثرگذار اجتماعی بودند که نسبت به اوضاع فرهنگی آن دوره واکنش نشان دادند، گفت: مدیران مدارس و فعالان آموزشی در قالب نامهها و یادداشتهایی در مطبوعات، نسبت به آنچه «آشفتگی اخلاقی و تربیتی جوانان» میخواندند، هشدار دادهاند.
اعتراض به نمایش فیلمهای مبتذل
دکتر باغستانی با اشاره به شماره ۲۹ مجله «فردوسی» در سال ۱۳۴۰ اظهار کرد: در این شماره، نامهای از رئیس دبیرستان دخترانه انوشیروان دادگر منتشر شده که در آن از مسئولان خواسته شده بود مانع نمایش برخی فیلمهای مبتذل و تحریکآمیز شوند یا دستکم از ورود افراد زیر بیست سال به این فیلمها جلوگیری کنند.
به گفته وی، در این نامه همچنین به انتشار داستانهای گمراهکننده در برخی مجلات عامهپسند اشاره شده و نویسنده تأکید کرده بود که مطالعه چنین مطالبی موجب برهم خوردن تعادل فکری و روحی جوانان میشود.
تأکید بر حفظ حرمت در انجمنهای بانوان
این پژوهشگر با اشاره به شماره ۱۱۵ مجله «فردوسی» در سال ۱۳۴۲ افزود: در این شماره، نامهای انتقادی از سوی انجمن بانوان و دوشیزگان به قلم خانم فریده منتشر شده است.
به گفته دکتر باغستانی، در این نامه بر ضرورت حفظ نزاکت، ادب و متانت در محیطهای فرهنگی و اجتماعی تأکید شده و از مسئولان انجمن خواسته شده بود که در برخورد با بانوان، پاکی و سلامت فضای کاری را حفظ کنند. نویسنده همچنین با اشاره به برخی رفتارهای نامناسب در این انجمن، خواستار توجه جدیتر به صیانت از محیطهای فرهنگی شده بود.
تقسیمبندی جامعه و راهکارهای پیشنهادی
مدیرگروه هنر و تمدن اسلامی پژوهشکده اسلام تمدنی در ادامه به شماره ۳۰ مجله «فردوسی» در سال ۱۳۴۰ اشاره کرد و گفت: در این شماره، خانم ممقانی، رئیس دبیرستان شاهدخت، در نامهای مردم ایران را به سه گروه «جاهل»، «شیفته فرهنگ غرب» و «مردم سالم» تقسیم کرده و راه نجات جامعه را در اصلاح وضعیت این سه گروه دانسته است.
وی افزود: بر اساس این دیدگاه، گروه نخست باید از طریق سوادآموزی و بهبود شرایط مادی تقویت شود، گروه دوم نیازمند آگاهسازی فرهنگی است و گروه سوم باید مورد حمایت و تقویت قرار گیرد. همچنین بر انتشار نشریات مفید و اصلاح محتوای فرهنگی به عنوان بخشی از راهحلها تأکید شده است. دکتر باغستانی در پایان تصریح کرد: اسناد مطبوعاتی دهه ۴۰ نشان میدهد که فرهنگیان، در کنار دانشگاهیان و روزنامهنگاران، نسبت به تحولات فرهنگی و اخلاقی جامعه حساس بوده و با طرح نقدها و پیشنهادهایی، خواستار بازنگری در سیاستهای فرهنگی و رسانهای کشور شدهاند. این مجموعه اعتراضها تصویری از فضای نگرانکنندهای ارائه میدهد که بخشی از نخبگان آموزشی آن دوره نسبت به آینده نسل جوان ترسیم میکردند.