به گزارش روابط عمومی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، در ادامه سلسله گفتوگوهای علمی با موضوع «اهمیت پایداری در نقشآفرینی تمدنی مردم در تاریخ»، دکتر محمد باغستانی مدیرگروه و عضو هیأت علمی گروه هنر و تمدن اسلامی، به تبیین «صحنه پنجم نقشآفرینی منفی مردم در عصر امام حسین(ع)» پرداخت.
وی با اشاره به تحولات پس از مرگ معاویه اظهار کرد: معاویه برخلاف تعهد پیشین خود مبنی بر واگذاری امر خلافت به شورای مسلمانان، پس از سالها زمینهسازی سیاسی و تبلیغی، یزید را بهعنوان جانشین معرفی کرد. در پی این اقدام، از امام حسین(ع) درخواست بیعت شد که حضرت با آن مخالفت کرده و از مدینه به مکه هجرت کردند.
دکتر باغستانی افزود: در مدت اقامت امام در مکه، نامههای فراوانی از سوی مردم کوفه ارسال شد که در آنها ضمن اعلام بیعت، از حضرت برای حضور در کوفه و پذیرش رهبری دعوت شده بود. امام حسین(ع) پس از اعزام نماینده خود، مسلم بن عقیل، و دریافت گزارش بیعت گسترده مردم، این دعوت را پذیرفتند و بهسوی عراق حرکت کردند.
وی ادامه داد: با تغییر شرایط و افزایش فشارهای سیاسی و امنیتی، مردم کوفه از حمایت خود عقبنشینی کردند و با بیعتشکنی، امام را در برابر سپاهی گسترده تنها گذاشتند؛ رخدادی که در نهایت به واقعه عاشورا و شهادت حضرت و یارانش انجامید.
مدیرگروه هنر و تمدن اسلامی با تأکید بر بُعد تمدنی این واقعه تصریح کرد: آنچه در این مقطع تاریخی قابل تأمل است، مسئله «پایداری در مسئولیت اجتماعی» است. بیعت، صرف اعلام حمایت نیست، بلکه تعهدی است که پرداخت هزینه و ایستادگی را میطلبد. ناتوانی در پایبندی به این تعهد، پیامدهایی سنگین در سطح تاریخ و تمدن بر جای گذاشت.
وی خاطرنشان کرد: بازخوانی این تجربه تاریخی میتواند برای جوامع امروز نیز الهامبخش باشد و اهمیت ثبات، آگاهی و مسئولیتپذیری جمعی را در شکلدهی به سرنوشت تاریخی ملتها یادآور شود.