مهدویت در روایات نبوی با تأکید بر منابع فریقین

به گزارش روابط عمومی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، نشست هم  اندیشی با عنوان: مهدویت در روایات نبوی با تأکید بر منابع فریقین:مورخ ۱۲بهمن‌ماه 1404، همزمان با ایام فرخنده دهه فجر انقلاب اسلامی و در طلیعه جشن‌های نیمه شعبان، نشست علمی و هم‌اندیشی ارزشمندی با عنوان «مهدویت در روایات نبوی با تأکید بر منابع فریقین» به میزبانی «پژوهشکده مهدویت و آینده‌پژوهی» وابسته به «پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی» برگزار گردید. این نشست که با حضور جمعی از علمای برجسته اهل سنت و پژوهشگران حوزه مهدویت شکل گرفت، با هدف تعمیق مباحث علمی، بررسی نقاط اشتراک و تقویت همگرایی اسلامی در پرتو آموزه امیدبخش مهدویت برگزار شد.

در این هم اندیشی استاد حسین الهی نژاد معاون محترم پژوهشی پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی» آغاز گردید. ایشان در ابتدای بیانات خود، ضمن خوشامدگویی به علمای حاضر، به معرفی ظرفیت‌ها، دستاوردها و منشورات گسترده پژوهشگاه در حوزه‌های مختلف علوم اسلامی و انسانی پرداختند. در ادامه، با ورود به بحث اصلی نشست، ایشان بر ویژگی‌های مشترک و مورد اتفاق آموزه مهدویت میان فریقین تأکید کردند. وی خاطرنشان ساخت که اصل ظهور منجی از تبار پیامبر اکرم (ص)، هم‌نام بودن ایشان با نبی مکرم اسلام، و مأموریت جهانی ایشان برای استقرار قسط و عدل، از جمله مسائلی است که در متون روایی هر دو مذهب بزرگ اسلامی با قوت به چشم می‌خورد و این اشتراکات، زمینه‌ای مستحکم برای وحدت و هم‌گرایی است.

سخنران بعدی این نشست، جناب «شیخ محمد صدیق فهیمی، امام جمعه محترم سرو بندرعباس»، بودند ایشان دغدغه‌های قلبی خود را در باب جایگاه اهل بیت پیامبر (ص) و ضرورت مودت و محبت نسبت به ایشان ابراز داشتند؛ و تأکید کردند که محبت به خاندان رسالت، جزئی جدایی‌ناپذیر از ایمان اسلامی است و این محبت باید در عمل و اندیشه مسلمانان تجلی یابد. وی ارتباط اعتقاد به حضرت مهدی (عج) به عنوان یکی از اعضای برجسته این خاندان مطهر را حلقه‌ای مهم در زنجیره محبت به اهل بیت (ع) دانستند که می‌تواند قلوب مسلمین را به یکدیگر نزدیک‌تر سازد.

در ادامه، جناب «آخوند ناصر قزل امام جمعه محترم شهر قازان استان گلستان» به تبیین ویژگی‌های کلامی و حدیثی مهدویت از منظر علمای طراز اول اهل سنت پرداختند. ایشان با استناد به منابع معتبر حدیثی اهل سنت، از جمله صحاح و سنن، به بررسی روایاتی پرداختند که با شهرت خودشان، بر حتمیت ظهور حضرت مهدی(عج) دلالت دارند. تحلیل ایشان بر این نکته متمرکز بود که اعتقاد به مهدی موعود، یک باور ریشه‌دار و اصیل اسلامی است و نه یک آموزه مختص به مذهب تشیع.

سپس، جناب «دکتر امامی، امام جمعه محترم مهاباد»، به بررسی «ظرفیت‌های تقریبی آموزه مهدویت» در جهان اسلام پرداختند. ایشان مهدویت را نه یک نقطه افتراق، بلکه یک «پارادایم وحدت‌بخش» توصیف کردند که می‌تواند مسلمانان را حول یک افق مشترک و امید به آینده‌ای روشن متحد سازد. به بیان ایشان، انتظار برای تحقق عدالت جهانی به دست منجی موعود، یک فصل مشترک راهبردی برای مقابله با چالش‌های فراروی امت اسلامی، از جمله ظلم جهانی و تهاجم فرهنگی، محسوب می‌شود.

سخنران پنجم این نشست، جناب «دکتر مولوی واحد بخش شنبه زهی امام جمعه محترم سر سوره سیب و سواران» با یادآوری مفهوم «منجی موعود» در ادیان ابراهیمی و حتی سایر ادیان بزرگ جهان، به تبیین ویژگی‌های ممتاز آموزه مهدویت در اسلام پرداختند. ایشان خاطرنشان کردند که اگرچه باور به یک رهایی‌بخش در آخرالزمان یک باور جهانی است، اما اسلام (اعم از شیعه و سنی) با ارائه مشخصات دقیق، نسب خانوادگی، و ویژگی‌های حکومت آن منجی، تصویری بسیار شفاف و مستند از این آینده ارائه می‌دهد که در کمتر آموزه‌ای یافت می‌شود. این ویژگی‌ها، باور به مهدویت را از یک آرزوی مبهم به یک دکترین راهبردی و عملیاتی تبدیل می‌کند.

در بخش دیگری از این نشست، جناب «دکتر علیزاده موسوی» به «کارکردهای اجتماعی و تمدنی آموزه مهدویت» در جامعه اسلامی پرداختند. ایشان بیان داشتند که این آموزه کارکردهای مهمی همچون «هویت‌آفرینی» برای امت اسلامی، «امیدبخشی» و ایجاد پویایی در جامعه، «ترویج فرهنگ عدالت‌خواهی» و «ایجاد آمادگی دائمی برای اصلاح فرد و جامعه» را به همراه دارد. از منظر ایشان، جامعه‌ای که منتظر یک مصلح جهانی است، نمی‌تواند نسبت به بی‌عدالتی‌ها و فسادهای پیرامون خود بی‌تفاوت باشد و این خود یک موتور محرکه قدرتمند برای تحولات مثبت اجتماعی است.

در پایان این نشست پربار، حجت الاسلام محمود ملکی‌راد مدیر پژوهشکده مهدویت و آینده‌پژوهی، ضمن تشکر از حضور و مشارکت فعال علمای اهل سنت، به جمع‌بندی مباحث مطرح شده پرداختند. ایشان بر ضرورت تبدیل این هم‌اندیشی‌ها به یک جریان علمی مستمر تأکید کرده و پیشنهاداتی را برای همکاری‌های مشترک در آینده ارائه نمودند. از جمله مهم‌ترین محورهای پیشنهادی ایشان می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

تدوین متون مشترک: تألیف کتاب‌ها در حوزه مهدویت با مشارکت اندیشمندان فریقین.

نگارش مقالات علمی-پژوهشی: انجام پژوهش‌های تطبیقی و انتشار آن در مجلات معتبر علمی.

برگزاری نشست‌های تخصصی و کرسی‌های نظریه‌پردازی: تداوم گفتگوهای علمی برای رفع شبهات و تعمیق

ایشان ابراز امیدواری کردند که این نشست، سرآغازی برای همکاری‌های گسترده‌تر و عمیق‌تر در راستای تبیین علمی و وحدت‌آفرین آموزه مهدویت در جهان اسلام باشد.

آخرین اخبار