پژوهشکده فلسفه و کلام اسلامی؛

مجموعه مطالعات نفس (4): تناسخ

در اثر پیش‌رو که به قلم محققین ارجمند جناب آقایان علی‌اکبر شاملی و مهدی باب‌اله‌زاده نگارش و تدوین یافته، به تبیین مسئله تناسخ و رویکرد برخی از فیلسوفان مسلمان مانند بو علی سینا و صدرالمتالهین در رابطه تناسخ پرداخته شده است. همچنین مبانی عقلی تناسخ ملکوتی و برداشت نوینی از تناسخ افلاطونی از مباحث پیرامون این کتاب می‌باشد. سپس به مسئله رجعت و رابطه آن با تناسخ، تبین ماهوی رجعت و شبهات پیرامون آن و در پایان به بررسی رابطه عالم ذر و تناسخ پرداخته شده است. وی تلاش نموده است چندین مقاله مهم در زمینۀ این موضوع را از مجلات علمی منتشر‌شده در دفتر تبلیغات اسلامی حوزۀ علمیه قم را گزینش کرده، تقدیم علاقه‌مندان کند.

کتاب  با تألیف و تدوین آقایان علی‌اکبر شاملی و مهدی باب‌اله‌زاده منتشر شد. این کتاب در شمارگان 300 نسخه و در 320  صفحه و به قیمت 700000  ریال از سوی نشر پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی روانۀ بازار کتاب شده است.

معرفی کتاب

کتاب حاضر مجلد چهارم از مجموعۀ نه جلدی مطالعات نفس در پژوهشکدۀ فلسفه و کلام اسلامی است که ذیل همایش بین‌المللی «جاودانگی نفس در اسلام و مسیحیت» و به عنوان یکی از آثار علمی همایش به زیور طبع آراسته می‌گردد. شمار زیادی از مقالات این مجموعه پیش از این در مجلۀ وزین «آیین حکمت» متعلق به دانشگاه باقرالعلوم (علیه السلام) به چاپ رسیده و مجموعۀ حاضر به صورت مشترک میان پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی و دانشگاه باقرالعلوم (علیه السلام) منتشر می‌شود.

چکیده کتاب مطالعات نفس (ج 4)

تناسخ از جمله باور‌هایی است که در ادیان، مذاهب و فرهنگ‌های بسیاری رسوخ کرده و به فراخور حال، سبب‌ساز چالش‌ها و بحث‌های فرهنگی، علمی و فلسفی گوناگونی شده است. ردپای باور به تناسخ را می‌توان در آیین اُرفیسیسم و اندیشه‌های فیثاغوریان و حتی افلاطون پی گرفت. هندوئیسم نیز از جمله ادیان شاخص در باور‌مندی به این پدیده است.

در یک تقسیم‌بندی کلان، تناسخ به دو نوع مُلکی و ملکوتی تقسیم می‌گردد. تناسخ مُلکی نیز شامل دو نوعِ صعودی و نزولی است. ریشه‌ی باور به تناسخ را می‌توان در نوعی توجیه‌یابی برای مسئله‌ی الهیاتی شر از طریق قانون کارما دانست. اندیشمندان برای اثبات یا ابطال تناسخ، دلایل گوناگونی اعم از نقلی، عقلی و تجربی اقامه نموده‌اند. در این پژوهش به برخی از مباحث اساسی و چالش‌انگیز درباره باور به تناسخ پرداخته شده است.

بخش اول زیرِ عنوانِ «تناسخ»، به تعریف، بیان اقسام و تاریخچه‌ی تناسخ در اسلام و سایر ادیان پرداخته شده و در ادامه، دلایل ابطال تناسخ از دیدگاه دو فیلسوف بزرگ یعنی بوعلی‌سینا و ملاصدرا بیان شده است. بخش دوم، شامل «نقد و بررسی دلایل مشائیان بر ابطال تناسخ» است. در این بخش به عمده‌ی دلایل مشائیان به ویژه ابن‌سینا بر ابطال تناسخ اشاره شده و سپس به نقد و بررسی این دلایل پرداخته شده است. در بخش سوم، با عنوان «بررسی رویکرد ابن‌سینا درباره تناسخ با تکیه بر رسالۀ اضحویه»، سعی شده است به دلایل ابن‌سینا بر ردّ تناسخ اشاره و سپس ملاحظاتی عمدتاً انتقادی به رویکرد وی اتخاذ گردد. بخش چهارم دربرگیرنده‌ی بحث «تناسخ از دیدگاه صدرالمتألهین و بازخوانی تعریف نفس صدرایی بر اساس آن» است که بیشتر شامل بازخوانی اندیشه تناسخ بر مبنای تفکر صدرایی است. در بخش پنجم به یکی از انواع تناسخ، یعنی تناسخ ملکوتی از منظر عقلی و با رویکرد حکمت متعالیه با عنوان «مبانی عقلی تناسخ ملکوتی در حکمت متعالیه» پرداخته می‌شود. بخش ششم شامل «برداشتی نوین از تناسخ افلاطونی و رویکرد ملاصدرا نسبت به آن» است که از نگاه نویسنده، ملاصدرا تناسخ مورد نظر افلاطون را همان تناسخ ملکوتی می‌داند. سمت هفتم به «بررسی شبهات رجعت و تناسخ» پرداخته شده است و سعی شده است تا به شبهات مخالفان شیعه در مورد رجعت و یکی دانستن آن با باور تناسخ پاسخ داده شود. بخش هشتم شامل بررسی «تباین ماهوی رجعت و تناسخ در قوه و فعل» است که باز به بحث رجعت با تکیه بر مبحث قوه و فعل و با مدد از اصول حکمت متعالیه پرداخته می‌شود. قسمت نهم و پایانی این مجموعه نیز به «بررسی رابطۀ عالم ذر و تناسخ» اختصاص یافته است.

منبع:اخبار پژوهشکده فلسفه و کلام
كلمات كليدي : معرفی آثار , آثار علمی پژوهشکده فلسفه و کلام

تاریخ خبر: 1400/7/1 پنجشنبه
تعداد بازدید کل: 104 تعداد بازدید امروز: 6
 
امتیاز دهی
 
 

نظر شما
نام
پست الكترونيک
وب سایت
متنی که در تصویر می بینید عینا تایپ نمایید
نظر
[Control]
تعداد بازديد اين صفحه: 105
Guest (PortalGuest)

پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامي - دفتر تبليغات اسلامي حوزه علميه قم
مجری سایت : شرکت سیگما